Çizimde Uygulanması Gereken Pratik Yöntemler 3
Merhaba, birçok çizerin bildiği ya da bilmeyenlerin de mutlaka olduğu konulara değineceğim. Bu yöntemi serinin 3.'sü olarak sizlere sunuyorum.
Tonlama: Sanat dünyasını da yakında ilgilenilen ve olmazsa olmazlardan bir kelimedir tonlama. Çünkü tonlama resim sanatında kullanılmakla beraber aynı zamanda müzik ve edebiyat alanında da kullanılır. Peki, üç veya daha fazla sanat dalında kullanılmasında ki önemi nedir? Soruya cevap verelim;
Tonlama sanat alanında aynı göreve hizmet eder, bir kelimeyi ya da bir objeyi tonlama yoluyla öne çıkarabilir aynı zamanda daha az önemde bir yoruma çevirebiliriz. Tonlama işlemini günlük hayatımıza sıkça kullanır, konuşurken ya da bir şeyler okurken sürekli faydalanırız.


Çizim ya da genel adıyla resimde de tonlama işlevini kullanmaktayız. En basit örneği çizimde gölgelendirme yolunu kullanmak, fotoğrafta ise odak noktası olarak dile getirebiliriz. (Fotoğraf konusu değinmeyeceğim konu dışına çıkmamak için.)

Çizimde Tonlama; Çizim, birçok yaratıcılığın ve fikrin başmühendisi gibidir, bir fikri somut bir varlığa çevirmeden önce aklımızda bulanan onlarca bağın bir araya gelmesiyle bize kâğıt üzerinde ön izleme sağlar. Düşüncelerimizi çizime yansıtan her çizgiye tonlama yoluyla bir özellik kazandırabiliriz.

Tonlama yöntemi noktalama konusuna birebir bağlantılı olabilir. Çünkü noktalamada iki yöntem aynı yapıya hizmet ediyor, noktalama tonlamanın uygulama stillerinden biridir. Bir diğer stil olan karalama yoluyla da tonlama yapabiliriz, konuyu burada işleme çeviriyoruz.
Kaba tabiriyle karalama ile tonlamayı daha verimli kullanabiliriz, ışık verimliliğini çok iyi bir şekilde ayarlayabildiğimiz karalama; ışık olmadığı ya da daha az olduğu alanda yoğunluğuna müdahale ederek görünümü istediğimiz gibi ayarlarız.

Işığın konumuyla tonlamanın birebir ilişkisi vardır, ışığa yakın olan bir obje ışığı soğurmayan bir renkte olduğu sürece her zaman parlak ve daha az tonlama gerektirir. Bu durumda mutlaka ışığın daha az vurduğu ya da rengin ışığı soğurduğu bir alanın da olması gerekiyor. Çünkü çizimde bir objeyi tanımlayan temel faktörler ışığın obje üzerindeki etkisi ve şekli ile belirleniyor.

Örnek;

Küre ışık açısı

Bir diğer husus ışığın obje üzerindeki açısıdır. Işık dik açılarla nesneye geliyorsa tonlama alanları koyu ve gölgelendirme sınırları keskin olmaktadır.

Örnek;

Farklı Objeler ve ışık açıları

Tonlama bunu gibi faktörler dikkate alınarak yapılmaktadır. Tonlamada bir diğer husus gerçekliktir, gerçeklikten kasıt insan gözünün algılayabileceği farklılıkların olmasıdır, nesnenin genel formunun diğer nesnelerden ayıt edici özelliğinin kullanılması gerekir. Bunu küp ve kürenin fiziksel görünümünü inceleyerek anlayabiliriz.

 

Tonlama uygulaması;

Öncelikle uygulamada tonlama örneği oluşturup bunu pratikleştirmek gerekiyor, bu yöntem sizin sürekli geliştirebileceğiniz bir el becerisine sahip olmanızı sağlıyor.

Noktalamada kullandığımız tonlama skalasını (yelpaze) tekrar yaparak başlayabiliriz.

Skalada bir ucu en açık diğer ucunda en koyu tonlama yapmamız gerekiyor.

Örnek;

Tonlama Skalası (çubuğu)

Tonlamayı nesne üzerinde doğru bir şekilde kullana-bilmek için nesnenin en boy oranını doğru hesaplamak gerekir, çünkü nesneye gereğinden fazla tonlama yapmak ya da taşırmak görünüşünü bozabilir. Bu sebeple en boy oranı dikkate alınmalıdır. Tonlama yaparken ışığın geliş açısı ve farklı ışık kaynaklarını belirlemek yapılan işin gerçekçiliğini önemli derecede etkiler. Birden fazla ışık kaynağı varsa obje üzerindeki tonlama miktarı değişecektir.

Örnek;

Küre Birden Fazla Işık açısı

Tonlama yöntemi kişiden kişiye göre uygulama farklılıkları gösterebilir ama temel amacı sabittir.

Tonlamada başarılı olabilmek için sürekli alıştırma yapmak ve farklı objeler üzerinde uygulamak gerekir. Portre çiziminde birden fazla ton farkı olduğu için el becerisinin daha hızlı geliştirebilme imkânı sağlar.

Bu yazımı burada sonlandırıyorum, fikir veya görüşlerinizi yorum yaparak belirtebilir daha fazla bilgi için bana ulaşabilirsiniz. Teşekkürler.